محمد تقي المجلسي ( الأول )

57

لوامع صاحبقرانى ( شرح الفقيه ) ( فارسي )

ظاهر آيه همين است كه در اخبار واقع شده است ، و اما آن كه جهر در شش ركعت است و اخفات در بواقى عمل امّت آن حضرت كافى است ، و لهذا در احاديث بناى آن را بر ظهور گذاشته‌ايم و تعبير مىكنند بما يجهر فيه در اخبار متواتره كه خواهد آمد در نماز جماعت و غير آن و اما آن چه ذكر كرده است از وجوب جهر و اخفات ظاهر صحيحه زراره دلالت مىكند بر آن و صحيحه علىّ بن جعفر دلالت مىكند بر عدم وجوب و در احاديث بسيار صحيح و موثق وارد است كه نماز بىفاتحه صحيح نيست مگر آن كه ابتدا به حمد كنند در جهر يا اخفات ، دلالت بر هيچ طرف نمىكند زيرا كه ممكن است كه مراد اين باشد كه ابتدا به جهر كنند در جهريه و به اخفات در اخفاتيه يا تخيير ميان هر دو و اگر چه آخر أظهر است اما ظهورى ندارد كه عمل به آن توان كرد و ليكن صحيحه علىّ بن جعفر كافى است در عدم وجوب و حمل مىتوان كرد صحيحه زراره را بر مبالغه در كراهت يا استحباب اعاده و بر تقدير وجوب فرق كردن ميان جهر و اخفات در نهايت اشكال است و اكثر اصحاب گفته‌ايم كه اقل اخفات آنست كه خود بشنود و اقل اجهر آنست كه صحيح قريب بشنود يعنى كسى كه گوشش شنوا باشد و نزديك به اين كس باشد بشنود و تجربه كرده‌ايم كه هر گاه چنان بگويند كه خود بشنوند البته صحيح قريب خواهد شنيد و از اين جهت جمعى گفته‌ايم كه جهر آنست كه جوهر صوت ظاهر شود و اخفات آنست كه جوهر صوت ظاهر نشود هر چند بعيد بشنود و اگر جهر و اخفات واجب باشد بسيار جائى بلكه در اكثر اوقات جمع مىشود جهر و اخفات اگر بنا بر جوهر صوت نگذاريم و مشكل است بنا بر آن گذاشتن چون بحسب شرع و عرف و لغت چيزى نيست كه دلالت كند بر اين مذهب ، و اگر سعى بسيار بكند كه نماز اخفاتيه را چنان بگويد كه صحيح قريب نشنود و تمييز حروف بكند بر وجهى كه از مخارج گفته شود